Krajowa Izba Diagnostów Laboratoryjnych
ul. Konopacka 4, 03-428 Warszawa

kontakt z przedstawicielem wojewódzkim

formularz kontaktowy

Interpelacja Posła na Sejm RP do Ministra Zdrowia 27-02-2015

Poniżej zapraszamy Państwa do zapoznania się z interpelacją Posła na Sejm RP dr n. med. Jerzego Ziętka w sprawie roli i zadań diagnostyki laboratoryjnej w efektywnym funkcjonowaniu systemu ochrony zdrowia.

Interpelacja w sprawie roli i zadań diagnostyki laboratoryjnej w efektywnym funkcjonowaniu systemu ochrony zdrowia

Szanowny Panie Ministrze!
„Nie ma medyka bez diagnostyka" - to stwierdzenie zawsze będzie aktualne, dlatego tak ważna jest rola i zadania diagnostyki laboratoryjnej w efektywnym funkcjonowaniu systemu ochrony zdrowia.
Każdy wie, że bez względu na wiek powinniśmy regularnie kontrolować stan swojego zdrowia. Musimy pamiętać, że ma on decydujący wpływ zarówno na długość, jak i jakość naszego życia.
Badania diagnostyczne powinny być wykonywane nawet wtedy, gdy nie jesteśmy zaniepokojeni naszym samopoczuciem. Dzięki nim lekarz może określić stan naszego zdrowia, odpowiednio wcześnie rozpoznać objawy choroby, podjąć leczenie lub zalecić kolejne badania, niezbędne do postawienia właściwego rozpoznania.
Warto pamiętać o tym, że badania laboratoryjne dotyczą nie tylko medycyny naprawczej - wykrywania i rozpoznawania chorób oraz monitorowania leczenia - ale także medycyny zapobiegawczej - są stosowane jako jedna z form badań przesiewowych.
Wyniki badań laboratoryjnych dostarczają informacji pomocnych do oceny stanu zdrowia pacjenta, badania stanu fizjologicznego, wczesnego wykrywania i rozpoznawania choroby; odzwierciedlają także zaburzenia na poziomie komórkowym i subkomórkowym zanim wystąpią objawy na poziomie narządowym.
Ponadto diagnostyka laboratoryjna w medycynie naprawczej służy do oceny zaawansowania choroby, monitorowania efektywności zastosowanego leczenia, a również wykrycia skutków ubocznych w trakcie powikłań. Diagnostyka laboratoryjna służy także kontroli po leczeniu. Należy pamiętać, że coraz więcej jednostek chorobowych można zdiagnozować tylko na podstawie badań laboratoryjnych.
Należy stanowczo podkreślić, że badania laboratoryjne stanowią bardzo ważny i niejednokrotnie decydujący element procesu diagnostyczno- terapeutycznego. Szacuje się, że w około 60 proc. (niektóre źródła podają, że nawet w około 80 proc.) stanowią zasadniczą podstawę decyzji lekarskich. Źródła Ministerstwa Zdrowia podają, że badania diagnostyczne generują ok. 10 proc. kosztów opieki zdrowotnej. Ale czy to są koszta, czy inwestycja w zdrowie Polaków?!
W Polsce jest 1658 laboratoriów. Jakość ich pracy jest kontrolowana między innymi przez Centralny Ośrodek Badań Jakości w Diagnostyce Mikrobiologicznej w Warszawie oraz Centralny Ośrodek Badań Jakości w Diagnostyce Laboratoryjnej w Łodzi.
W Polsce jest obecnie ok. 14 tys. diagnostów (a dokładnie - 14 509 diagnostów laboratoryjnych), z czego ok. 3,5 tys. posiada tytuł specjalisty z 14 dziedzin medycyny laboratoryjnej.
Jaką mamy obecnie sytuację medycznych laboratoriów diagnostycznych (MLD) w Polsce? Przytoczę kilka faktów.
1. Obserwujemy brak nadzoru nad diagnostyką laboratoryjną w Polsce. Ministerstwo Zdrowia uważa, że nadzór nad jakością w diagnostyce laboratoryjnej ma pełnić Krajowa Izba Diagnostów Laboratoryjnych (KIDL), ale nie ma ona uprawnień do zamknięcia źle funkcjonujgcego medycznego laboratorium diagnostycznego (MLD), a jedynie może powiadomić o tym fakcie wojewodę. KIDL nie ma też żadnego dofinansowania. Działania Zespołu Wizytatorów KIDL dotyczą jedynie kontroli czynności wykonywanych przez diagnostę laboratoryjnego, a nie funkcjonowania laboratorium. W związku z tym w przypadku braku obecności bądź w ogóle niezatrudniania diagnosty laboratoryjnego kontrola nie jest możliwa.
2. W Polsce badania laboratoryjne są włączone w świadczenia medyczne lekarskie, przez co w praktyce laboratoria stają się podwykonawcami dla świadczeniodawców mających umowę z NFZ. Natomiast w większości krajów Unii Europejskiej badania laboratoryjne są bezpośrednio kontraktowane jako świadczenia medyczne i są wykonywane na zlecenie lekarzy.
3. NFZ wymaga zgłoszenia od medycznego laboratorium diagnostycznego (MLD), że jest ono podwykonawcą dla danego świadczeniodawcy, natomiast nie kontroluje, czy rzeczywiście w tym MLD są wykonywane badania i ile badań dany świadczeniodawca wykonuje, a ponadto czy MLD spełnia wymogi prawne.
4. Brak wyceny badania przez Ministerstwo Zdrowia lub NFZ powoduje, że działające na rynku laboratoria komercyjne proponują ceny dumpingowe. (Może teraz wyceną zajmie się Agencja Oceny Technologii Medycznej i Taryfikacji?).
5. W wielu laboratoriach stwierdza się, że badania diagnostyczne zostały wykonane przez osoby do tego nieuprawnione. Mamy więc do czynienia z całkowitą dowolnością i brakiem kontroli. Na przykład, jak czytamy w dokumencie Podsumowanie kontroli jakości badań
etapu diagnostycznego realizowanego w ramach „Populacyjnego programu profilaktyki i wczesnego wykrywania raka szyjki macicy" w roku 2013 w odniesieniu do roku 2012 aż 27 proc. badań wykonywanych zostało właśnie przez osoby do tego nieuprawnione!
6. Niestety należy również stanowczo stwierdzić, że w Polsce mamy do czynienia tylko z paradygmatem naprawczym - diagnostyka jest stosowana tylko w procesie terapeutycznym. Natomiast paradygmat prewencyjny (zapobiegawczy, profilaktyczny) praktycznie jest szczątkowy, co znacząco „wyróżnia" (w sposób negatywny) nasz kraj od reszty krajów Unii Europejskiej.
7. W Polsce nie prowadzi się kontroli nad transportem materiału biologicznego, gdyż nie posiadamy standardów postępowania z materiałem biologicznym w czasie długiego transportu. Bardzo często transport materiału do badań odbywa się na odległości kilkudziesięciu, a nawet kilkuset kilometrów od pobrania, często nawet poza granice kraju (do nieznanych często laboratoriów) - w warunkach, które doprowadzają do tego, że materiał, który dociera do danego laboratorium, nie nadaje się do jakiejkolwiek oceny diagnostycznej.
Szanowny Panie Ministrze,
jestem przekonany, że w takich warunkach (a przedstawiłem tylko nieliczne problemy) nie ma możliwości prawidłowego rozwoju polskiej medycznej diagnostyki laboratoryjnej - tak bardzo cenionej na świecie.
W związku z tym kieruję do Pana Ministra kilka pytań i nie tylko oczekuję odpowiedzi na nie, ale przede wszystkim zdecydowanego i szybkiego działania zmieniającego opisany stan rzeczy:
1. Czy Minister Zdrowia może odnieść się do wyżej przedstawionych przeze mnie punktów oceniających stan funkcjonowania polskiej diagnostyki laboratoryjnej i określić, czy ma zamiar, a jeśli tak, to kiedy, opracować i wprowadzić Program Poprawy Funkcjonowania Medycznej Diagnostyki Laboratoryjnej (PPFMDL) w Polsce ?
2. Czy planuje się wprowadzenie Programu Ewidencjonowania Laboratoriów przy jednoczesnym prowadzeniu nadzoru nad jakością wykonywanych badań? Jaka jest koncepcja nadzoru nad jakością wykonywanych badań? Czy obecne mechanizmy kontroli są wystarczajgce I wydolne?
3. Czy Ministerstwo nie widzi potrzeby możliwości kontraktowania badań laboratoryjnych jako odrębnego świadczenia medycznego, czy może jednak rozważy takową możliwość?
4. Czy są, a jeżeli tak, to czy są wystarczające, standardy dotyczące zasad transportu materiału biologicznego do laboratoriów diagnostycznych?
5. Czy Ministerstwo widzi potrzebę, a jeżeli nie, to dlaczego, konieczności powiązania ceny z jakością wykonywanych badań w laboratoriach medycznych?
6. Czy nie należałoby powołać jednego ośrodka, który nie tylko rejestrowałby laboratoria diagnostyczne, ale także stałby na straży kontroli jakości wykonywanych badań?
Proszę o pilną odpowiedź.


Z poważaniem,
dr n. med. Jerzy Ziętek
Poseł na Sejm RP

 

Pełny dokument w załączniku.

Wracaj

Ciekawe artykuły

bądź na bieżąco, zapisz się do naszego newslettera!

Wojewódźtwo:
Imię i nazwisko:
Adres email:
copyright by Krajowa Izba Diagnostów Laboratoryjnych created by Centrum Internetowe